رشد سریع فناوریها و حرکت به سمت انقلاب صنعتی چهارم و بهرهگیری از مزایای فضای سایبر، با وجود مزایای فراوانی که برای جامعه نوین به همراه داشته است، اما موجب افزایش آسیبپذیریهای موجود و بروز حملات سایبری به سامانههای فرماندهی و کنترل شده است. حفظ عملیات اصلی سامانه و پایداری مناسب در زمان حمله سایبری و بازگشت به حالت اولیه پس از حمله سایبری، یکی از اصلیترین راهبردها در مواجهه با تهدیدات سایبری میباشد. ارایه الگوی تاب آوری سامانههای فرماندهی و کنترل در مقابل تهدیدهای سایبری مبتنی بر مدل یکپارچه سازی مدل بلوغ توانایی و مدل بهبود فرآیندها، برای سه سطح راهبری، کنترل و عملیات سامانههای فرماندهی و کنترل هدف اصلی این پژوهش میباشد. پژوهش حاضر از لحاظ نوع تحقیق در زمره تحقیقات بنیادی و کاربردی دسته بندی میگردد و با بررسی مبانی علمی یک الگوی جدید برای شناسایی و مدیریت آسیب پذیریها و مواجهه با رخدادهای سایبری ارایه مینماید. نتیجه اصلی این پژوهش ارائه الگوی تاب آوری سامانههای فرماندهی و کنترل در مقابل تهدیدهای سایبری در سه بعد رهبری، بعد نظارت و کنترل و بعد عملیات مبتنی بر مدل بلوغ 5 سطحی میباشد. در الگوی ارائه شده در سطح بلوغ یک (اجرایی) 10 مولفه ، در سطح بلوغ دو (برنامهریزی) 12 مولفه، درسطح بلوغ سه (مدیریت) 12 مولفه، درسطح بلوغ چهار (اندازه گیری) 9 مولفه و در بلوغ سطح پنج (نهادینه) 6 مولفه و در مجموع 49 مولفه احصاء و ارایه شده است. برای تایید الگوی ارایه شده پس از انجام مصاحبه با خبرگان حوزه فرماندهی و کنترل با بهرهگیری از نرمافزار اسمارت پی.ال.اس، تحلیل بار عاملی و آزمون معنیدار بودن مولفهها انجام و الگوی ارایه شده در سطح 95 درصد معنیداری مورد تایید قرار گرفته است.
Model for increasing the cyber resilience of industrial command and control systems by improving the process. C4I Journal 2023; 7 (2) :50-62 URL: http://ic4i-journal.ir/article-1-237-fa.html
امین زاده علی محمد، رمضانی دهقی رسول. ارایه الگوی تابآوری سایبری سامانههای فرماندهی و کنترل در مقابل تهدیدهای سایبری. فصلنامه علمی-پژوهشی فرماندهی و کنترل. 1402; 7 (2) :50-62